İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda’nın bağımsızlık yanlısı liderleri, Birleşik Krallık’tan ayrılma taleplerini güçlendirmek ve bağımsızlık referandumu konusunda Westminster hükümeti üzerindeki siyasi baskıyı artırmak amacıyla pazartesi günü Galler’in başkenti Cardiff’te bir araya gelecek.
İngiliz basınında yer alan haberlere göre, üç bölgenin liderleri ilk kez düzenlenecek zirvede, kendi kaderini tayin hakkını ve bağımsızlık referandumu düzenleme yetkisini savunan ortak bir deklarasyona imza atmaya hazırlanıyor. Zirveye, İrlanda’nın ana muhalefet partisi Sinn Féin’in lideri Mary Lou McDonald’ın da katılması bekleniyor.
Üç bölgede de bağımsızlık yanlısı yönetimler
Cardiff’teki toplantı, mayıs ayında Galler’de yapılan seçimlerde İşçi Partisi’nin önemli kayıplar yaşamasının ardından, bağımsızlık yanlısı siyasi güçlerin üç özerk bölgede de etkisini artırdığı bir dönemde gerçekleşiyor.
İskoçya’da İskoç Ulusal Partisi (SNP) lideri John Swinney, Galler’de Plaid Cymru lideri Rhun ap Iorwerth ve Kuzey İrlanda’da Sinn Féin lideri Michelle O’Neill, kendi bölgelerindeki yönetimlerin başında bulunuyor.
Zirve öncesinde açıklamalarda bulunan Swinney, mevcut Birleşik Krallık siyasi düzeninin uzun vadede sürdürülebilir olmadığını savundu. Westminster hükümetine “Birleşik Krallık sonrası bir geleceğe” hazırlık yapma çağrısında bulunan Swinney, İngiltere Başbakanı Andy Burnham’ın tarihe “Birleşik Krallık’ın son başbakanı” olarak geçebileceğini öne sürdü.
Burnham’ın referandum açıklaması tartışmayı alevlendirdi
Cardiff zirvesinin gündeme gelmesinde, İngiltere Başbakanı Andy Burnham’ın İskoçya’da yeni bir bağımsızlık referandumuna ilişkin son açıklamalarının da etkili olduğu belirtiliyor.
Burnham, parlamentoda yaptığı açıklamada, kamuoyunda bağımsızlık referandumu konusunda “açık bir uzlaşı” oluşması halinde yeni bir oylamaya izin verilebileceğinin sinyalini verdi.
Açıklama, SNP tarafından önceki hükümetlerin tutumundan önemli bir siyasi farklılaşma olarak değerlendirildi. Bağımsızlık yanlıları, söz konusu yaklaşımın yeni bir referandum için siyasi zeminin oluşabileceğine işaret ettiğini savunuyor.
Trump’tan “Birleşik İrlanda” mesajı
Zirve öncesinde tartışmaları hareketlendiren bir diğer gelişme ise ABD Başkanı Donald Trump’ın İrlanda’nın birleşmesine ilişkin açıklamaları oldu.
Trump, cumartesi günü Dublin ziyareti sırasında Kuzey İrlanda’nın İrlanda Cumhuriyeti’ne katılmasının “harika bir şey” olacağını söyledi. ABD Başkanı’nın açıklamaları, Kuzey İrlanda’nın geleceği ve İrlanda’nın yeniden birleşmesi konusundaki tartışmaların yeniden gündeme gelmesine neden oldu.
Cardiff’teki zirvede İskoçya, Galler ve Kuzey İrlanda liderlerinin ortak bir deklarasyonla kendi kaderini tayin hakkını öne çıkarması bekleniyor. Liderlerin, bağımsızlık referandumları konusunda Westminster’ın karar alma süreci üzerindeki siyasi baskıyı artırmayı hedeflediği belirtiliyor.
Zirvenin, Birleşik Krallık’ın anayasal geleceği ve ülke içindeki bağımsızlık tartışmalarının önümüzdeki dönemde daha da yoğunlaşabileceğinin önemli bir göstergesi olması bekleniyor.