Beslenme; büyüme ve gelişme, sağlıklı bir şekilde hayatını sürdürebilme amacıyla gerekli besin öğelerinin yeterli miktarda alınıp, vücutta kullanılmasıdır. Bu durum, kişinin yaşına, cinsiyetine, genetik ve fizyolojik özelliklerine göre değişkenlik göstermektedir. Yani kişinin beslenme şekli bireye özgü olmalıdır. Kişilerin beslenme alışkanlıkları; psikolojik, sosyolojik ve ekonomik durumlarına göre değişkenlik gösterir. Fakat yeterli ve dengeli beslenmede temel kurallar vardır. Kaliteli bir yaşam sürebilmek ve hastalıklardan korunmak için bunlara dikkat etmek gerekmektedir.
Günlük beslenmede tüm besin gruplarından almak gerekir.
Besin grupları;
1.Süt ve Ürünleri
2.Et ve Ürünleri, Yumurta, Kurubaklagiller
3.Ekmek ve Tahıl grubu
4.Sebze ve Meyveler
5.Yağ ve Şekerler
Her bir besin grubunun vücudumuz için farklı farklı faydaları vardır.
1) Süt grubu; kalsiyumun en iyi kaynağıdır. Bu grupta, süt, yoğurt, ayran ve kefir yer alır. Kalsiyum kemik sağlığımız açısından önemli bir minerallerdir. Günlük beslenmemizde belirli miktarda alınması gerekir. Bu nedenle bu gruptaki besinlerden, günde 2 porsiyon tüketilmesi gerekir. Bir büyük su bardağı süt ya da yoğurt bir porsiyona eşdeğerdir.
2) Et grubu; protein, demir ve B vitaminlerin iyi kaynağıdır. Bu grupta et türevleri, yumurta ve kurubaklagiller yer alır. Bunlardan biri ya da birkaçı günde 3-5 değişim şeklinde alınmalıdır. 1 adet yumurta yenildiğinde 1 değişime eşdeğer olmakla birlikte 1 adet köfteye eşdeğerdir.
3) Sebze ve meyveler; iyi bir C vitamini kaynağıdır. Bu gruptan günde 5-7 porsiyon tüketmemiz gerekiyor. Porsiyon miktarlarını ayarlarken her renk ve türden olmasına dikkat etmek gerekir.
4) Ekmek ve tahıl grubu; temel enerji kaynağımızdır. Tam tahıllı ekmek, tam tahıllı makarna, pirinç, bulgur, kinoa, karabuğday vb. besinlerin hepsi bu gruba dahildir. Bu gruptan, günlük 4-6 porsiyon kadar tüketmek gerekir.
5) Yağ ve şekerler de enerji kaynağıdır. Ancak bunların tüketim miktarı çok daha önemlidir. Fazlası gereksiz enerji kaynağına dönüşür ve beraberinde kilo problemini getirir. Şeker tüketimini sınırlandırmak gerekir. Yağ tüketimi de günde 20 – 30 gr (2-3 silme yemek kaşığı ) kadardır.
Günlük beslenmemizde besin gruplarının her birinden belirli miktarlarda alınması gerekir. Birinden az diğerinden fazla alındığında dengesiz beslenme görülebilir. Bunun sonucunda da VİTAMİN VE MİNERALLERDEN doğru ve yeterli bir şekilde faydalanamıyoruz demektir. Vitamin ve mineraller vücuttaki birçok biyokimyasal olaylarda kullanılır. Aynı zamanda eksiklikleri birçok hastalığın ortaya çıkmasına sebep olur.
Besin grupları dışında sağlıklı beslenmede SU TÜKETİMİNİN de önemi çok büyüktür. Besinlerin sindirimi, dokulara taşınması, hücrelerde kullanılması sonucu oluşan zararlı atıkların atılması ve vücut ısısının düzenlenmesi için gereklidir. Vücutta bütün kimyasal olaylar çözelti içinde oluştuğundan, vücutta yeterince su bulunması yaşam için zorunludur. Kilogram başına 30 ml su tüketilmesi gerekmektedir. Bu miktar yaz aylarında kilogram başına 35 ml’e çıkmaktadır. Örneğin; yaz aylarında 80 kiloda olan bir kişi günde 2,8 litre su tüketmelidir.
