Kıbrıs Türk Pediatri Kurumu (KTPK) Başkanı Dr. Cemal Mert, antibiyotiklerin gereksiz ve yanlış kullanımının hem çocuk sağlığını hem de gelecek kuşakların tedavi olanaklarını tehdit ettiğini belirterek, antibiyotik direncine karşı kapsamlı önlemler alınması gerektiğini söyledi.
Mert, 18 Kasım Avrupa Antibiyotik Farkındalık Günü ve 18-24 Kasım Dünya Antimikrobiyal Direnç Farkındalık Haftası dolayısıyla yayımladığı mesajda, antibiyotik direncinin yalnızca sağlık sistemlerini değil, insanlığın geleceğini de tehdit eden küresel bir halk sağlığı sorunu olduğunu vurguladı.
Antibiyotiklerin yanlış kullanımının direnç gelişimini hızlandırdığına dikkat çeken Mert, geçmişte kolaylıkla tedavi edilebilen bazı enfeksiyonların giderek daha zor, hatta kimi durumlarda tedavi edilemez hale gelebildiğini belirtti.
“Çocuklarınızı koruyun, antibiyotikleri akılcı kullanın”
Dr. Cemal Mert, 2026 Avrupa Antibiyotik Farkındalık Günü'nün “Çocuklarınızı koruyun, antibiyotikleri akılcı kullanın” temasıyla kutlandığını belirterek, özellikle bebeklerin ve çocukların gereksiz antibiyotik kullanımından korunmasının önemine dikkat çekti.
Çocukluk çağında görülen üst solunum yolu enfeksiyonlarının önemli bir bölümünün virüslerden kaynaklandığını hatırlatan Mert, antibiyotiklerin virüslere karşı etkili olmadığını vurguladı.
Bu nedenle her enfeksiyonda antibiyotik kullanılmasının doğru bir yaklaşım olmadığını belirten Mert, tedavinin hekim değerlendirmesi doğrultusunda planlanması gerektiğine işaret etti.
“Gereksiz antibiyotik kullanımı çocukların sağlığını riske atıyor”
Gereksiz antibiyotik kullanımının çocuklarda çeşitli yan etkilere neden olabileceğini belirten Mert, alerjik reaksiyonlar, ishal ve bağırsak mikrobiyotasındaki bozulmaların bu etkiler arasında bulunduğunu kaydetti.
Yanlış antibiyotik kullanımının yalnızca mevcut sağlık sorunlarıyla sınırlı kalmadığını vurgulayan Mert, antibiyotik direncinin gelişmesiyle gelecekte ihtiyaç duyulabilecek ilaçların etkinliğinin de azalabileceği uyarısında bulundu.
Sağlık Bakanlığı'na ulusal eylem planı çağrısı
Antibiyotik direnciyle mücadelenin bireysel önlemlerle sınırlı kalmaması gerektiğini belirten Mert, Sağlık Bakanlığı ve ilgili kurumlara ulusal bir eylem planı hazırlanması çağrısında bulundu.
Ülke koşullarına uygun, Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) “Tek Sağlık” yaklaşımını esas alan bir Antimikrobiyal Dirençle Mücadele Eylem Planı'nın acilen hazırlanarak uygulanması gerektiğini ifade etti.
Mert, DSÖ'nün bu yılki “Tek Sağlık, tek eylem: Antimikrobiyal direnci şimdi önleyelim” temasının, insan, hayvan, bitki ve çevre sağlığının bir bütün olarak ele alınmasının önemini ortaya koyduğunu belirtti.
Reçetesiz antibiyotik satışının önlenmesini istedi
Antibiyotik kullanımının etkin biçimde denetlenmesi gerektiğini vurgulayan Mert, reçetesiz antibiyotik satışının önlenmesini istedi.
E-reçete ve etkin ilaç takip sistemlerinin devreye alınması gerektiğini belirten Mert, ülke genelindeki antibiyotik tüketimi ile direnç verilerinin düzenli olarak izlenmesi ve sonuçların kamuoyuyla paylaşılması çağrısında bulundu.
Sağlık kuruluşlarında akılcı antibiyotik kullanımı yaygınlaştırılmalı
Hastanelerde ve birinci basamak sağlık kuruluşlarında akılcı antibiyotik kullanımı programlarının oluşturulmasının önemine değinen Mert, sağlık çalışanlarına yönelik sürekli eğitimlerin yaygınlaştırılmasını istedi.
Mikrobiyoloji laboratuvarlarının ve antibiyogram olanaklarının güçlendirilmesi gerektiğini belirten Mert, enfeksiyonların önlenmesinde aşılama ve hijyen uygulamalarının da artırılması gerektiğini kaydetti.
Tarım ve hayvancılıkta antibiyotik kullanımı denetlenmeli
Antimikrobiyal dirençle mücadelenin yalnızca insan sağlığı alanında yürütülemeyeceğine işaret eden Mert, tarım ve hayvancılık sektörlerindeki antibiyotik kullanımının da denetim altında tutulması gerektiğini söyledi.
Hayvancılıkta antibiyotik kullanımının veteriner hekim kontrolünde gerçekleştirilmesi gerektiğini belirten Mert, antibiyotiklerin ve dirençli mikroorganizmaların çevreye yayılmasının önlenmesi için kurumlar arası iş birliğinin güçlendirilmesini istedi.
“Gerekmediğinde antibiyotik kullanmamak da hayat kurtarır”
Antibiyotiklerin yalnızca bugünün değil, gelecek kuşakların sağlığını korumak açısından da büyük önem taşıdığını vurgulayan Mert, toplumun bilinçli antibiyotik kullanımı konusunda duyarlı olması gerektiğini belirtti.
Mert, açıklamasını şu sözlerle tamamladı:
“Antibiyotikler her enfeksiyonun ilacı değildir. Gerektiğinde doğru antibiyotiği kullanmak kadar, gerekmediğinde kullanmamak da hayat kurtarır.”






